1884 – 1933

თარგმანი - ოთარ ცისკაძისა

1. საჩუქარი 

რა შემიძლია, საყვარელო, მოგცე სანუქფოდ,
თუ წილად მერგო თვით სამყარო - შენი ალავი,
განმაცდევინე სიხარულის, შუქის საუფლო,
დედამიწის და დაუმცხრალი ზღვების მფარავი.

რაც გამაჩნია, არის შენგან ნასახსოვრები,
სიახლეს ვეღარ გაგრძნობინებს დანაბრუნები,
დაიქანცება შენი სული ხანგრძლივ ცხოვრებით,
ჩემი სიცოცხლის სარკის ჭვრეტით განაბრუები.

ნაცვლად რას მოგცემ, საყვარელო, ჩემო ბატონო,
რითიც შეწყდება უდარდელი გულის სუფევა? 
დადგება ის დღე, როცა ვიგრძნობ უნდა დაგტოვო,
მიგატოვებ და მოგანიჭებ თავისუფლებას.

1 მარტი, 2024 წ.


The Gift

What can I give you, my lord, my lover,
You who have given the world to me,
Showed me the light and the joy that cover
The wild sweet earth and restless sea?

All that I have are gifts of your giving-
If I gave them again, you would find them old,
And your soul would weary of always living
Before the mirror my life would hold.

What shall I give you, my lord, my lover?
The gift that breaks the heart in me:
I bid you awake at dawn and discover
I have gone my way and left you free.

2. რუხი თვალები

აპრილში შევხვდით და დავრჩით სახტად,
განცდა გამიჩნდა მაგ თვალთა მზირველს,
უძირო მზერის პირველად ნახვა
ზღვასთან შეხვედრას მოჰგავდა პირველს.

აგერ გასულა აპრილი ოთხი,
არ დავუღლივართ ჯერ ჭაპნის წევას,
დავაკვირდებით მხარბეჭში მოხრილ
ხასხასა ძეწნის ტოტების რწევას.

კვლავ არ მცილდება ის გაკვირვება,
როცა შევხედავ ნაცრისფერ თვალებს,
ასე მგონია, თითქოს პირველად
თვალი მოვკარი ლივლივა ტალღებს.

31 მარტი, 2024 წ.


Gray Eyes

It was April when you came
The first time to me,
And my first look in your eyes
Was like my first look at the sea.

We have been together
Four Aprils now
Watching for the green
On the swaying willow bough;

Yet whenever I turn
To your gray eyes over me,
It is as though I looked
For the first time at the sea.

3. სახეცვლილება

დამიმახსოვრე ისეთივე,  ვით ვიყავ  მაშინ;
ახლა კი წადი, ოღონდ მინდა თვალწინ რომ გედგას,
პირმოცინარი ქალიშვილი გაფურჩქნილ ბაღში,
შუაღამისას ვინც გელოდა მარტოკა მედგრად
და სიყვარულით დანთებული კამკამით თვალთა,
ჰგავდა ზაფხულის ნაზი ღამის ციმციმა ვარსკვლავთ.

პირი იბრუნე, მაგრამ მინდა ჩაგესმას მუდამ
ნამიან ღამით  ხმადახშული სიცილის ჩქამი
ერთადერთი წლის, როცა ერთად ცხოვრება გვსურდა,
იმ ერთადერთხელ თანგანცდილი ჭაბუკურ ჟამის;
ზურგი მაქციე, თორემ ვეღარ იპოვი შვებას
როცა იხილავ, რა დამმართეს მომდევნო წლებმა.

17 მარტი, 2024 წ.


Change

Remember me as I was then;
Turn from me now, but always see
The laughing shadowy girl who stood
At midnight by the flowering tree,
With eyes that love had made as bright
As the trembling stars of the summer night.

Turn from me now, but always hear
The muted laughter in the dew
Of that one year of youth we had,
The only youth we ever knew --
Turn from me now, or you will see
What other years have done to me.

4. არ ვარ შენი საკუთრება პირადი

არ ვარ შენი საკუთრება პირადი,
მაგრამ მსურს, თუ შენში გავიფანტები,
ვით ინთქმება დღეში შუქი ჩირაღდნის,
ზღვის წყალს როგორც ემატება ფანტელი.

გიყვარვარ და მათბობს თვალთა მზეობა,
შენი სულიც ლამაზია, ჯანმრთელი,
თუმც მე მე ვარ, მინდა ჩემი მეობა
ჩაიკარგოს, ვით ნათელი ნათელში.

ღრმად ჩამძირე სიყვარულში - ჩამიხშე
შეგრძნებები, - გავხდე ყრუ და უშტარი,
გადამეცი შენი ტრფობის ქარიშხლებს
კელაპტარი, ქარშიც შეუსუსტარი!

8 მარტი, 2024 წ.


I Am Not Yours

I am not yours, not lost in you,
Not lost, although I long to be
Lost as a candle lit at noon,
Lost as a snowflake in the sea.

You love me, and I find you still
A spirit beautiful and bright,
Yet I am I, who long to be
Lost as a light is lost in light.

Oh plunge me deep in love -- put out
My senses, leave me deaf and blind,
Swept by the tempest of your love,
A taper in a rushing wind.

5. მოდი

მოდი, როცა მკრთალი მთვარე ფურცლის მსგავსი,
გაზაფხულის მარგალიტის  მწუხრში ცურავს,
მოეშურე, ჩამიკარი გაწვდილ მკლავით,
ბაგემ შენი ტუჩის სიტკბო მოისურვა!

მოდი, რადგან ცხოვრებაა სუსტი ჩრჩილი,
ჩაჭერილი გასულ წლების ქსელის ქვევით
და მალევე სიკვდილისთვის გაჩენილნი,
ბალახებში მიყრილ ქვებად გადვიქცევით.

25 თებერვალი, 2024 წ.

Come


Come, when the pale moon like a petal
Floats in the pearly dusk of spring,
Come with arms outstretched to take me,
Come with lips pursed up to cling.

Come, for life is a frail moth flying
Caught in the web of the years that pass,
And soon we two, so warm and eager
Will be as the gray stones in the grass.

6. მე გამომტოვებს

აპრილის ნაზი ღამეა, მშვიდი,
ყვავილი ამკობს ნარგავთა რტოებს,
სიმშვიდე მათთან მიპარვით მიდის,
მე გამომტოვებს.

მის მკერდში ვეძებ სიმშვიდის ბაღნარს,
ოდენ ვაგზავნი ზრახვათა მსტოვრებს,
ყველას ეწვევა ტრფიალი ამღამ,
მე გამომტოვებს.

18 თებერვალი, 2024 წ.

But Not To Me

The April night is still and sweet
With flowers on every tree;
Peace comes to them on quiet feet,
  But not to me.

My peace is hidden in his breast
Where I shall never be,
Love comes to-night to all the rest,
  But not to me.

7. ფანტაზია

მსგავსია წყაროს წკანწკარის
ქვებს რომ ეცემა, ხმა მისი,
შორეულ და ჩუმ მაღნარში,
სადაც ხმაური არ ისმის.

ზრახვით ლოტოსს ჰგავს, ანკარა
წყლებში ყვავილობს სიკვდიმდე,
დაჰყურებს ტაძრის კამარა,
სადაც ოცნებობს სიმშვიდე.

მისი კოცნაა ნარნარი
ვარდი, მიმწუხრში ელვარე
ედემურ სპარსულ ბაღნარში,
სადაც სიწყნარე მთვლემარებს.

16 თებერვალი, 2024 წ.

A Fantasy

Her voice is like clear water
That drips upon a stone
In forests far and silent
Where Quiet plays alone.

Her thoughts are like the lotus
Abloom by sacred streams
Beneath the temple arches
Where Quiet sits and dreams.

Her kisses are the roses
That glow while dusk is deep
In Persian garden closes
Where Quiet falls asleep.

8. მე შენ მიყვარხარ

ოდეს  აპრილი პირად-პირადი,
მარადი ძილით მძინარს დამლანდავს,
აღარ სჭირდება მტვერს ხვაშიადი,
სიკვდილამდე რომ გულში მალავდა.

შაშვებს, ტოროლებს ამცნობს მაშინვე
ჩემს საიდუმლოს ანცი აპრილი,
მათი გალობით სიტყვას სამივეს
ქარი წაიღებს ფაფარაყრილი.

სხვენზე მერცხლები თავისებურად,
შორეულ წვიმის მსგავსი ნოტებით
მოუყვებიან ამბავს ბეღურას,
ფანჯარასთან მჯდომს განმარტოებით.

ჩიორა ჩიტო, როცა სიცოცხლის
დღეებს შემიცვლის ძილი მარადი,
ჩემს მიჯნურს ამცნე, რასაც სიმორცხვით,
აღსასრულამდე გულში ვმალავდი.

10 თებერვალი, 2024 წ.

I Love You

When April bends above me

And finds me fast asleep,

Dust need not keep the secret

A live heart died to keep.

When April tells the thrushes,

The meadow-larks will know,

And pipe the three words lightly

To all the winds that blow.

Above his roof the swallows,

In notes like far-blown rain,

Will tell the little sparrow

Beside his window-pane.

O sparrow, little sparrow,

When I am fast asleep,

Then tell my love the secret

That I have died to keep.

9. აპრილი

სახურავები ბზინავენ რეშით
და ბეღურების გაისმის მარში,
ცელქი აპრილის გრაციით, ეშხით,
მისრიალებენ  ღრუბლები ცაში.

ეზოა ჯერაც შიშველი, წაბლა,
არ შემოსილან სიმწვანით ხენი,
ვერ ვირწმუნებდი გაზაფხულს ალბათ,
რომ არ მღეროდეს ჩემს გულში ლხენით.

5 თებერვალი, 2024 წ.


April

The roofs are shining from the rain,
The sparrows twitter as they fly,
And with a windy April grace
The little clouds go by.

Yet the backyards are bare and brown
With only one unchanging tree--
I could not be so sure of Spring
Save that it sings in me.

10. სიყვარულის  შემდეგ

ჯადოსნურობა აღარ გრძელდება,
გაუცხოება დადგა წამხდენი,
ჩემთვის ვეღარ იქმ საკვირველებას,
არც მე ვარ შენთვის ამის ჩამდენი.

მე ზღვა ვიყავი, შენ კი - გრიგალი,
დიდებულება აღარ ელვარებს,
მოვდუნდი, როგორც ტალღებმიმცხრალი
ზღვისპირა ტბორი, არამღელვარე.

ვერ ააბორგებს ტბორს ქარდიდობა,
ზღვა იყალყება როცა შტორმებით,
ოდენ სიმყრალეს მატებს მშვიდობა,
ზღვაზე მწარეა ანაშმორები.

2 თებერვალი, 2024 წ.


AFTER LOVE

There is no magic any more,
We meet as other people do,
You work no miracle for me
Nor I for you.

You were the wind and I the sea --
There is no splendor any more,
I have grown listless as the pool
Beside the shore.

But though the pool is safe from storm
And from the tide has found surcease,
It grows more bitter than the sea,
For all its peace.

11. ვედრება

ვიდრე ჩამიხუტებს ცივი მიწა შავი,
როცა ვეღარ შევძლებ ბრმა დანახვას მშვენის,
ყრუ ვერ გავიგონებ გრიგალების ბღავილს,
უტყვი კრინტს ვერ დავძრავ ნიაღვარში ლხენის;

ვიდრე შემიწყდება გულის ძგერა მალი,
სანამ მიღალატა ბოლო შემართებამ,
ისევ შემაყვარე ვინმე მთელი ძალით, 
თუ არ ვეყვარები, სულ არ მედარდება.

28 იანვარი, 2024 წ.


A  Prayer 

Until  I  lose  my  soul  and  lie
Blind  to  the  beauty  of  the  earth,
Deaf  though  shouting  wind  goes  by,
Dumb  in  a  storm  of  mirth;

Until  my  heart  is  quenched  at  length
And  I  have  left  the  land  of  men,
Oh,  let  me  love  with  all  my  strength
Careless  if  I  am  loved  again.

12. ასურნელდება მინდორ-ველი ისევ ჟიჟმატით...

ასურნელდება მინდორ-ველი ისევ ჟიჟმატით,

ნამგალა კვლავაც იჟღურტულებს ცაში გიჟმაჟი,

ღამით ლამპალში იყიყინებს მყვარი მქუხარი,

ფშვიად ყვავილებს გამოისხამს ალიბუხარი,

ისევ ატარებს გულწითელა ქათიბს ალისფერს,

ღობურზე მჯდარი სტვენით ყოფას გაიხალისებს

და ვერ გაიგებს ვერც უძრავი და ვერც მოძრავი,

როდის დაიწყო ან გასრულდა ომი მომსრავი;

არ ედარდება არც ხეებს და აღარც ჩიტებსაც,

კაცობრიობა თუ სრულიად გაიჟლიტება

და ალიონზე გაზაფხული ნამძინარევი,

ვერც კი მიხვდება, ქვეყნად რომ არ დავიარებით.

12 აპრილი, 2022 წ.

There Will Come Soft Rains

There will come soft rains and the smell of the ground,
And swallows circling with their shimmering sound;

And frogs in the pools, singing at night,
And wild plum trees in tremulous white,

Robins will wear their feathery fire,
Whistling their whims on a low fence-wire;

And not one will know of the war, not one
Will care at last when it is done.

Not one would mind, neither bird nor tree,
If mankind perished utterly;

And Spring herself, when she woke at dawn,
Would scarcely know that we were gone.

13. ტკივილი

ზღვა თეთრ ასულთა - ზვირთთა მშობია,

წვიმის შვილები - მისი წვეთები,

ხოლო ჩემს სხეულს ნათელქობიანს,

დედად რად ერგო ლმობა მფეთები?

ვარსკვლავთა დედა მრუმე ღამეა,

ქაფის მშობელი - ქარის დარბენა,

ირგვლივ რამდენი სილამაზეა,

თუმც მომესაჯა სახლში დარჩენა.

18 აგვისტო, 2025 წ.

Pain

Waves are the sea's white daughters,
And raindrops the children of rain,
But why for my shimmering body
Have I a mother like Pain?

Night is the mother of stars,
And wind the mother of foam --
The world is brimming with beauty,
But I must stay at home. 

14. მოხეტიალე

სიყვარულს გული გავუღე ერთ დღეს,
უპატიჟო და სევდიან სტუმარს;
დარჩენა მთხოვა, ვერ ამოვღერღე
სიტყვაც, დასტური მივეცი მდუმრად.

ძილი გამიფრთხო ეჭვით და ბღვერით,
ცრემლით დამილტო ყოველი ნატვრა,
იშტა დაშრიტა ზეაღმტაც მღერის
და სიხარული შიშებით გატყვრა.

ახლა კი, მის გზას გაუდგა როცა,
მოვისაკლისებ ძველ და ტკბილ ვარამს,
ხანდახან ღამით აღვუვლენ ლოცვას,
ისევ მესტუმროს ცხოვრების მგზავრად.

26 აპრილი, 2026 წ.

The wayfarer

Love entered in my heart one day,
A sad, unwelcome guest;
But when he begged that he might stay,
I let him wait and rest.

He broke my sleep with sorrowing,
And shook my dreams with tears,
And when my heart was fain to sing,
He stilled its joy with fears.

But now that he has gone his way,
I miss the old sweet pain,
And sometimes in the night I pray
That he may come again.

15. ღამღამობით შუშაბანდთან...

ღამღამობით შუშაბანდთან
ბოლთისმცემელ აჩრდილს ვლანდავ,

კაცია, თუ მოჩვენება?
მიჯნურს მოსვლა მოენება?

ფარდას ვწევ და თავჭიდილით,
არ ვანიშნებ შეუმცდარი,

მიჯნურია, თუ სიკვდილი?
თუ ერთია მათი არსი?

6 მაისი, გიორგობა, 2026 წ.


Night after night

Night after night after my window
To and fro paces a shadow;

It is a man or ghost I see?
It is a lover waiting me?

I draw the curtain with caught breath
- I make no sign, I am free of blame,

Oh is it Lover or is it Death,
Are they the same?

16. მაისი

ქარი აშრიალებს ტოტებს ლეილაღის
და იცინის მზეზე ფოთოლნარი ნორჩი,
ყვავილები ათოვს იქვე ღობეს ბაღის,
ტურფა გაზაფხულო, ჩემთვის უკვე მორჩი.

აყვავებულ ვაშლის რტოების ქვეშ, ხიმის
გასწვრივ გავუყვები ზამთრის ბილიკს, რადგან
სიყვარული ჩემთვის აპრილის დროს მღიმი,
მატყუარად მექცა, მაისი რომ დადგა.

10 მაისი, 2026 წ.

ლეილაღი - იასამანი

May

The wind is tossing the lilacs,
The new leaves laugh in the sun,
And the petals fall on the orchard wall,
But for me the spring is done.

Beneath the apple blossoms
I go a wintry way,
For love that smiled in April
Is false to me in May.

17. ყრმა და ყარიბი

ჭაღარა მწირო, შორიდან ნამგზავრს
გკითხავ და შეგთხოვ პასუხი გამცე,
რომ არ გვირევდეს ტრფიალი თავგზას,
არის ზღვის იქით ნაპირი სადმე?

რადგან შევღონდი ღვთაების ძალით,
თავის დახსნა მსურს, მოვკვდები ვიდრე:
- მტკიცე ხომალდი ვიპოვო მალი
და მივაღწიო სანუკვარ კიდეს.

„სიყვარულს სადაც ვერ იგრძნობ, ვიცი,
გემიც ხელში გაქვს, იქ მოხვდე იმწამს,
მკერდი გაიპე დანით და ფიცხი,
უსიყვარულო შეგხვდება მიწა".

14 მაისი, თამარობა, 2026 წ.


Youth and the Pilgrim

Gray pilgrim, you have journeyed far,
I pray you tell to me
Is there a land where Love is not,
By shore of any sea?

For I am weary of the god,
And I would flee from him
Tho’ I must take a ship and go
Beyond the ocean's rim.

"I know a port where Love is not,
The ship is in your hand,
Then plunge your sword within your breast
And you will reach the land."